Jeotermal Enerji Derneği (JED) Yönetim Kurulu Başkanı Ali Kındap, 17 Ekim Dünya Jeotermal Günü vesilesiyle Türkiye’nin jeotermal enerji potansiyeli ve kaynakların kullanım alanları hakkında güncel bilgiler sundu. Paylaşılan veriler doğrultusunda Türkiye genelinde yaklaşık 170 bin konut jeotermal enerjiyle ısıtılmakta. Bu konutların 55 bin 610’u Afyonkarahisar’da yer alıyor. Böylece şehir, Türkiye’deki jeotermal ısıtmalı konutların yaklaşık yüzde 33’üne ev sahipliği yapıyor. İzmir ise 41 bin 295 konutla ikinci sırada bulunuyor.
Ayrıca Türkiye, jeotermal kaynaklardan yalnızca elektrik üretiminde faydalanmıyor. Konut ısıtması, seracılık, termal turizm, balıkçılık ve madencilik gibi çeşitli alanlarda da bu kaynaklar kullanılmakta. Afyonkarahisar özellikle konutların ısıtılması ve tarımsal üretimde jeotermal kaynakların kullanılması açısından dikkat çekiyor.
Jeotermal enerjiye 10 milyar dolarlık yatırım hedefi
Türkiye’nin jeotermal kaynaklardan elektrik üretme kapasitesi, Ekim 2026 itibarıyla 1.800 megavata (MW) ulaşacak. Bu alanda faaliyet gösteren toplamda 68 jeotermal elektrik santrali mevcut.
Türkiye, jeotermal enerji sektöründe Avrupa’da birinci sırada, dünyada ise dördüncü sıradadır. Ülkenin jeotermal potansiyelini oluşturan alanların yüzde 78’i Batı Anadolu’da, yüzde 9’u İç Anadolu’da, yüzde 7’si Marmara’da, yüzde 5’i Doğu Anadolu’da ve yüzde 1’i diğer bölgelerde bulunmaktadır. Jeotermal kaynakların yaklaşık yüzde 90’ı düşük ve orta sıcaklık seviyesinde olduğu için konut ısıtması, termal turizm ile endüstriyel uygulamalar gibi doğrudan kullanım alanlarına uygundur. Kalan yüzde 10’luk kısmın ise elektrik üretiminde değerlendirileceği ifade edilmektedir.
Türkiye’nin 2035 Ulusal Enerji Hedefleri çerçevesinde jeotermal enerji kurulu gücünün 4.500 MW seviyesine yükseltilmesi planlanmaktadır. Bu hedef doğrultusunda önümüzdeki on yıl içinde yaklaşık 10 milyar dolarlık yatırım yapılması bekleniyor.
Jeotermal enerji aynı zamanda tarımsal üretimde de giderek daha fazla kullanılmaktadır. Türkiye’de jeotermal kaynaklarla desteklenen seraların toplam büyüklüğü şu an için 7 bin dönüme ulaşmıştır. Tarım ve Orman Bakanlığı bünyesinde tüzel kişilik kazanan toplamda 46 Organize Tarım Bölgesi’nden (OTB)15’i jeotermal kaynaklardan yararlanmaktadır.
Afyonkarahisar’da geliştirilen Cihangir Teknolojik Jeotermal Topraksız Tarım Sera Projesi de bu alandaki yatırımlar arasında önemli bir yer tutmaktadır. Yaklaşık 800 bin metrekarelik bir arazide etaplar halinde uygulamaya alınacak proje, jeotermal enerjiyle desteklenen modern seracılıkla ihracata yönelik üretimi bir araya getirmeyi hedefliyor. Projenin ilk etabında yaklaşık olarak 64 bin metrekare kapalı sera alanının oluşturulması planlanmıştır. Bunun yaklaşık olarak 60 bin metrekarelik kısmında yüksek kaliteli salkım domates üretimi gerçekleştirilmesi amaçlanmaktadır. İlk etabın inşaatının tamamlanmasının ardından temizlik, dezenfeksiyon ve üretime hazırlık süreçlerinin başlatılması öngörülüyor. Mevcut takvime göre fide dikimlerinin yapılması için hedef tarih olarak2026’nın son çeyreği belirlenirken, ilk hasat içinse2027’nin ilk çeyreği öngörülmektedir.
